Belg Francis Halzen wint de Nobelprijs voor Natuurkunde voor zijn jacht op „spookdeeltjes” in het ijs van de Zuidpool
De Nobelprijs voor Natuurkunde 2026 gaat naar Francis Halzen, bekendgemaakt op dinsdag 6 oktober door de Koninklijke Zweedse Academie van Wetenschappen (VRT NWS, Daily Maverick, Daily Sabah, Nobelprijs.org). Het comité eert zijn ontdekking en wetenschappelijk leiderschap voor het IceCube Neutrino Observatory, een detector van een kubieke kilometer ijs op de Zuidpool met lichtsensoren, waarmee energierijke neutrino’s uit astrofysische bronnen worden gedetecteerd. Halzen is de enige laureaat en krijgt 12 miljoen Zweedse kroon, ruim een miljoen euro. Hij werd in 1944 in Tienen geboren, behaalde in Leuven zijn master (1966) en doctoraat (1969) en werkt sinds 1972 aan de University of Wisconsin-Madison. Het is de twaalfde Belgische Nobelprijs en de tweede in de natuurkunde na François Englert in 2013. Ellen Moons, hoogleraar uit West-Vlaanderen en secretaris-generaal van de Academie, deed de bekendmaking.
Neutrino’s zijn bijna massaloze deeltjes die bijna ongehinderd door materie vliegen. Door ze op te vangen kunnen onderzoekers kijken naar processen in het heelal die licht niet laat zien. De prijs bevestigt ook de rol van Belgische en Vlaamse wetenschappelijke opleiding in de internationale topfysica.
Voor het dagelijkse leven verandert er niets onmiddellijk, maar de prijs is goed nieuws voor de universiteiten en het fundamentele onderzoek. KU Leuven noemt Halzen haar vierde Nobelprijswinnaar onder de alumni.
Een mooi moment voor het Belgische onderzoek, maar ook een herinnering dat zo’n prijs het resultaat is van decennia geduld en internationale samenwerking. Let op de reactie van de Vlaamse en federale overheid op de onderzoeksfinanciering.
DailyDrop Editie België Nr. 3 · Ochtendeditie · wo 7 okt 2026